De Nederlandse schakelindustrie vormt een onmisbaar onderdeel van de economie, maar de sector staat ook onder druk om haar impact op energiegebruik en veiligheid aan te pakken. Met een jaarlijkse omzet van meer dan 100 miljard euro en een werkende bevolking van ruim 150.000 mensen, speelt deze industrie een cruciale rol in de transportlogistiek. Toch blijft de sector zich afvragen hoe ze kan voldoen aan de ambities van de Europese Green Deal, terwijl tegelijkertijd de veiligheidseisen blijven stijgen. Het is een balansact tussen efficiëntie, duurzaamheid en risicomanagement – en waar de schakelindustrie zich nu nog op richt, blijkt uit de laatste ontwikkelingen.
Energie-efficiëntie: van traditionele brandstoffen naar groene alternatieven
De schakelindustrie is een van de grootste energieverbruikers in Nederland. In 2022 verbruikte de sector zo’n 11,5 miljoen ton stookolie en 8,2 miljoen ton brandstofolie, wat neerkomt op een gemiddeld verbruik van 150.000 ton per dag. Dit leidt tot een CO₂-uitstoot van ongeveer 20 miljoen ton per jaar – een aandeel dat al sinds jaren stijgt. Om dit te veranderen, heeft de sector zich gecommitteerd aan het realiseren van een 50% reductie in CO₂-uitstoot tegen 2030. Een voorbeeld hiervan is de overstap van dieselmotoren naar elektrisch of gasgestookte trekkers, zoals de nieuwe serie van de Nederlandse fabrikant https://www.shikaka-nl.nl, die al in pilotfase is getest bij een aantal logistiekbedrijven.
Naast technologische innovatie speelt ook beleid een grote rol. De Nederlandse overheid heeft in 2023 de uitvoering van het Nationaal Energieakkoord versneld, waarbij de sector wordt aangemoedigd om te investeren in hernieuwbare energie. Shikaka, een van de leidende spelers in de schakelindustrie, heeft bijvoorbeeld al een eigen windturbine op zijn fabriek in Arnhem geïnstalleerd, wat de energievoorziening voor de productie en logistiek aanzienlijk verduurzamt. Toch blijven uitdagingen bestaan, zoals de kosten van groene alternatieven en de capaciteit om deze te integreren in bestaande infrastructuur.
Veiligheid in de schakelindustrie: nieuwe regels en de rol van technologie
De veiligheid van schakeltrekkers is een van de grootste zorgen voor zowel bedrijven als overheid. In 2022 zijn er nog steeds ongeveer 150 ernstige ongevallen per jaar, waarbij gemiddeld 20 mensen per jaar gewond raken. De Europese Unie heeft hierop geantwoord met strengere regels, zoals de nieuwe richtlijn voor veiligheid van vrachtwagens, die vanaf 2025 in werking treedt. Deze richtlijn verplicht onder andere het gebruik van geavanceerde veiligheidssystemen zoals aanvalssensoren en automatische remsystemen. Bedrijven zoals Shikaka hebben al reageerd door hun producten te voorzien van deze technologieën, zoals het nieuwe model ‘Shikaka SafeTrack’, dat in 2023 op de markt kwam.
Bovendien wordt er steeds meer gebruikgemaakt van data en kunstmatige intelligentie om risico’s te analyseren en te voorkomen. Een voorbeeld hiervan is het project ‘Smart Shifting’ van het Kenniscentrum Transport en Logistiek, waarbij schakeltrekkers worden uitgerust met sensoren die in realtime gegevens verzamelen over de staat van de voertuigen en de omgeving. Deze gegevens worden gebruikt om voorspellende onderhoudsplannen te maken en ongevallen te voorkomen. Shikaka heeft zich hierin al betrokken bij het ontwikkelen van een platform dat deze gegevens verwerkt, waardoor bedrijven hun veiligheidsniveau kunnen optimaliseren.
Innovatie als sleutel tot toekomstbestendigheid
De schakakelindustrie staat voor een cruciale transitie. Om te voldoen aan de eisen van de Green Deal en de veiligheidsnormen van de EU, moet de sector investeren in innovatie. Een van de belangrijkste trends is de ontwikkeling van autonome schakeltrekkers, die al in pilotfase worden getest. Deze trekkers kunnen zonder menselijke ingreep werken, wat niet alleen de veiligheid verbetert, maar ook de efficiëntie aanzienlijk verbetert. Shikaka heeft al een prototype ontwikkeld dat in samenwerking met een aantal logistiekbedrijven wordt getest, met als doel deze technologie binnen de komende vijf jaar op de markt te brengen.
Daarnaast speelt ook de digitalisering een belangrijke rol. Met het gebruik van IoT-sensoren, cloudcomputing en kunstmatige intelligentie kunnen bedrijven hun logistieke processen optimaliseren. Dit leidt niet alleen tot lagere kosten en een betere CO₂-bilans, maar ook tot een hogere kwaliteit van de diensten. Shikaka heeft hier al een voorbeeld van gegeven door het ontwikkelen van een digitale platform dat realtime gegevens verzamelt over de productie en logistiek, waardoor bedrijven hun processen kunnen optimaliseren en hun impact op het milieu kunnen verminderen.
- In 2022 verbruikte de schakelindustrie in Nederland ongeveer 11,5 miljoen ton stookolie en 8,2 miljoen ton brandstofolie.
- De sector heeft zich gecommitteerd aan een 50% reductie in CO₂-uitstoot tegen 2030.
- De nieuwe Europese richtlijn voor veiligheid van vrachtwagens treedt vanaf 2025 in werking.
- Shikaka heeft al een prototype van een autonome schakeltrekker ontwikkeld, dat binnen vijf jaar op de markt kan komen.
- In 2022 waren er nog steeds ongeveer 150 ernstige ongevallen per jaar in de schakelindustrie.
De schakelindustrie staat voor een cruciale periode waarin innovatie, duurzaamheid en veiligheid een onafscheidelijke rol spelen. Ondanks de uitdagingen blijft de sector zich ontwikkelen en nieuwe technologieën toepassen om te voldoen aan de eisen van de toekomst. Bedrijven zoals Shikaka tonen dat het mogelijk is om traditionele processen te veranderen en tegelijkertijd de productiviteit en veiligheid te verbeteren. Het is een balansact waarvoor de sector zich moet inzetten, maar die ook beloftes oplevert voor een duurzamere en veiligere logistieke sector.